Czwartek, 1 października Imieniny: Danuta, Remigiusz, Teresa
Teraz Czwartek, 1 października 2026
Znani z miasta

Helena Adelman — działaczka kobieca, społeczna i charytatywna

• Sylwia Stępień • 3 min czytania

Helena Adelman

Helena Adelman (4 listopada 1870–9 grudnia 1932) była krakowską działaczką kobiecą i organizatorką opieki społecznej, znaną z działalności w Myślenicach.

Podstawowe informacje
Urodzenie4 listopada 1870, Kraków
Zgon9 grudnia 1932, Myślenice
Zawód / rolaDziałaczka kobieca i społeczna
OjciecJózef Bielak (prawnik)
MałżeństwoEmil Adelman
Działalność
BibliotekaPierwsza biblioteka w Myślenicach (dom przy ul. Reja)
Liga KobietGłówna organizatorka i przewodnicząca koła w Myślenicach; członkini Zarządu Naczelnego
OchronkaFundatorka i długoletnia przewodnicząca Towarzystwa Ochronki (tzw. Adelmanówka)
PochówekCmentarz Rakowicki, grobowiec Bielaków

Helena Adelman była aktywną działaczką społeczną, która po przeprowadzce do Myślenic organizowała pomoc dla dzieci oraz tworzyła lokalne instytucje kulturalne i opiekuńcze.

Życiorys i początki działalności

Urodziła się w Krakowie jako córka Józefa Bielaka, prawnika i właściciela pasażu handlowego przy Rynku Głównym. Otrzymała staranne wykształcenie domowe. W 1899 roku brała udział w I Wystawie Stowarzyszenia Artystek Polskich w Krakowie.

Po zawarciu małżeństwa z Emilem Adelmanem zamieszkała w Myślenicach. Tam zaczęła angażować się w sprawy lokalne i wykorzystywać swoje zasoby dla dobra społeczności.

Działalność społeczna podczas I wojny światowej i później

Po wybuchu I wojny światowej została główną organizatorką koła Ligi Kobiet Galicji i Śląska w Myślenicach, a następnie pełniła funkcję jego przewodniczącej. W 1916 roku koło to liczyło ponad 200 członkiń. Adelman była także członkinią Zarządu Naczelnego Ligi Kobiet.

W 1916 roku wsparła prowadzone przez zakonnice Ochronki dla Dzieci Katolickich w Myślenicach przy ul. Niepodległości 50. Placówka, nazywana potocznie "Adelmanówką", początkowo zajmowała się głównie sierotami wojennymi. Do śmierci pełniła funkcję przewodniczącej Towarzystwa Ochronki i współfinansowała jej utrzymanie, często odwiedzając placówkę.

Biblioteka, darowizny i zapis testamentowy

Własny, obszerny księgozbiór wykorzystała do założenia w domu przy ul. Reja pierwszej biblioteki w Myślenicach. Część swojego zbioru przekazała Bibliotece Muzeum Techniczno-Przemysłowego w Krakowie z przeznaczeniem dla Biblioteki Wyższych Kursów dla Kobiet noszącej jej imię. W testamencie zapisała 150 000 zł na rzecz Towarzystwa Ochronka w Myślenicach oraz 8 000 zł na rzecz rzymsko‑katolickiego kościoła parafialnego w Myślenicach. Została pochowana w rodzinnym grobowcu Bielaków na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodziła się Helena Adelman?
Helena Adelman urodziła się 4 listopada 1870 roku w Krakowie.
Jaką rolę pełniła w Myślenicach?
W Myślenicach założyła pierwszą bibliotekę domową, organizowała i przewodniczyła lokalnemu kole Ligi Kobiet oraz była fundatorką i przewodniczącą Towarzystwa Ochronki dla dzieci.
Co zapisała Helena Adelman w testamencie?
Zapisano 150 000 zł na rzecz Towarzystwa Ochronka w Myślenicach i 8 000 zł na rzecz kościoła parafialnego w Myślenicach.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Sylwia Stępień

Nazywam się Sylwia Stępień i w redakcji wavelo.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Krakowem: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również