| Dane osobowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Kazimierz Albin |
| Urodzony | 30 sierpnia 1922, Kraków |
| Zmarł | 22 lipca 2019 |
| Zawód / role | technik lotniczy, podporucznik Armii Krajowej, działacz pamięci |
| Więcej informacji | |
| Numer obozowy | 118 (KL Auschwitz) |
| Pseudonim | Jędrek |
| Publikacje | "List gończy" (1989), "Postscriptum" (2013) |
| Miejsce pochówku | Cmentarz Wojskowy na Powązkach, kwatera 22D-8-4 |
Kazimierz Albin był uczestnikiem konspiracji przeciwko niemieckiej okupacji, więźniem pierwszego transportu do KL Auschwitz i autorem wspomnień opisujących ucieczkę z obozu oraz działalność w podziemiu. Po wojnie pracował w przemyśle lotniczym i angażował się w upamiętnianie ofiar niemieckiego nazizmu.
Życiorys i wykształcenie
Urodził się w Krakowie. Do wybuchu wojny w 1939 roku ukończył czwartą klasę Gimnazjum Nowodworskiego. Po wojnie zdał maturę i podjął studia na Wydziale Lotniczym Politechniki Krakowskiej.
Pobyt w KL Auschwitz i ucieczka
W styczniu 1940 został zatrzymany na Słowacji podczas próby przedostania się do Francji. Był więziony w Preszowie, Muszynie, Nowym Sączu i Tarnowie, skąd pierwszym transportem trafił do KL Auschwitz; otrzymał numer obozowy 118. W obozie pracował w zakładzie odzieżowym, a później w kuchni obsługującej esesmanów. Uprawiał też sport, między innymi piłkę nożną i siatkówkę.
Po trzech latach planowania udało mu się uciec z obozu 27 lutego 1943 roku razem z Franciszkiem Romanem. Po przekroczeniu granicy Generalnej Guberni schronili się u rodziny Romana. Kilka dni później Albin dotarł do Krakowa, gdzie pod fałszywym nazwiskiem Franciszek Makowski zamieszkał przy ulicy Siemiradzkiego dzięki pomocy więzionego w Auschwitz prokuratora Wincentego Jarosińskiego i Tadeusza Tabora. W wyniku ucieczki połowę rodziny spotkały represje — Gestapo aresztowało jego matkę i siostrę; matka Michalina trafiła później do Auschwitz i Ravensbrück i zmarła w 1950 roku w wieku 52 lat.
Działalność konspiracyjna podczas wojny
W latach 1943–1945 działał w krakowskiej dywersji. Razem z Romanem przeprowadził dwie napaści na żołnierzy niemieckich w celu zdobycia broni. Następnie wstąpił do Armii Krajowej, został zaprzysiężony przez porucznika Mieczysława Tabora ps. "Kura" i przyjął pseudonim "Jędrek". Po ukończeniu ćwiczeń w szkole podchorążych w listopadzie 1943 pełnił funkcję szefa dywersji bojowej III Odcinka Komendy Obwodu Kraków – Miasto. W 1944 otrzymał awans do stopnia podporucznika i uczestniczył między innymi w wykonywaniu wyroków wydanych przez sąd podziemny.
Praca zawodowa i działalność publiczna po wojnie
Po zakończeniu wojny Albin pracował w Biurze Projektów Energetycznych w Krakowie, a w latach 1952–1963 w Szybowcowym Zakładzie Doświadczalnym w Bielsku-Białej. Później został przeniesiony do Zjednoczenia Przemysłu Lotniczego w Warszawie; od 1966 był ekspertem technicznym i handlowym w CHZ Metalexport w Warszawie.
Zaangażowanie na rzecz pamięci i publikacje
Po przejściu na emeryturę poświęcił się upamiętnianiu ofiar niemieckiego nazizmu, ze szczególnym uwzględnieniem KL Auschwitz. W 1989 wydał wspomnienia zatytułowane "List gończy", które ukazały się ponownie i zostały przetłumaczone na język niemiecki. W 2013 opublikował "Postscriptum" dotyczące losów powojennych i powrotu do Auschwitz. Był jednym z założycieli Towarzystwa Opieki nad Oświęcimiem — pełnił funkcję wiceprezesa, a od 1995 roku prezesa Zarządu Głównego. Od 2000 był członkiem Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej. Otrzymał m.in. Krzyż Walecznych, Krzyż Partyzancki, Krzyż Armii Krajowej oraz Krzyże Kawalerski, Oficerski i Komandorski Orderu Odrodzenia Polski.
Kazimierz Albin zmarł 22 lipca 2019 roku. Był ostatnim żyjącym więźniem z pierwszego transportu do KL Auschwitz. Został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera 22D-8-4).
